Karma Kagju znana też pod równorzędną nazwą Karma Kamtsang jest jedną z czterech głównych szkół buddyzmu tybetańskiego. Szkoła Karma Kagju zapoczątkowana przez I Karmapę, Dusum Khjenpa (1110-1193) jest najdynamiczniej rozwijającą się szkołą buddyzmu w Europie.

strona główna

poniedziałek, 14 maja 2018

Wadżra taniec, dynamiczna gra formy i pustości

Wielu z nas widziało na żywo lub na filmie niezwykle porywające rytualne tańce w wykonaniu lamów. Aby przybliżyć ich sens i znaczenie podzielę się kilkoma ogólnymi informacjami na ten temat. W tradycji Wadżrajany tzw. „tańce lamów” stanowią jedną z form tantrycznej medytacji, w której zaangażowane są wszystkie aspekty naszej osobowości.

Jest wiele rodzajów tańców  powiązanych z różnymi cyklami nauk Wadżrajany np. z
praktyką Czod, z czteroramiennym Mahakalą, czy słynny taniec związany z praktyką Ośmiu Aspektów Guru Padmasambhawy, niezwykle ważny dla tradycji Karma Kagju. Rytualny taniec może stanowić część naszej codziennej praktyki, ale najczęściej (w rozbudowanej formie) pojawia się podczas szczególnych aktywności dharmy np. świąt, intensywnej rozbudowanej praktyki medytacji tyb. drubpa itp.

 Znaczenie wadżra tańca 
Wadżra taniec ma bardzo długą historię i głębokie znaczenie, w niczym też nie przypomina żadnego z tańców, które się zazwyczaj wykonuje. Ogólnie rzecz biorąc, w Wadżrajanie istnieje zewnętrzna i wewnętrzna joga. Tańce należą do jogi zewnętrznej. Jego istotą, czy też naturą jest rozpoznanie natury zjawisk – jedności przejawiania się i pustości. Ciało, mowa i umysł tańczącego przestają być zwyczajne, tańczący wyobraża siebie w formie jidama, a jego taniec staje się środkiem, za pomocą którego naturę zjawisk ukazuje on innym ludziom.

Cel wykonywania wadżra tańca 
Są dwa rodzaje pożytków, jakie płyną z praktyki wadżra tańców: doczesne i ostateczne. Doczesne biorą się stąd, że jogin, który wykonuje wadżra taniec, utrzymując dumę bóstwa, porusza się tak jak dany aspekt buddy, dzięki temu oczyszcza kanały, wiatry i thigle, oczyszcza choroby, brak równowagi elementów, wiatrów, wszelkie szkodliwe czyny itp. Nie koniec na tym. 
Taniec w wykonaniu pełnego mocy jogina, który w doskonały sposób utrzymuje dumę bóstwa, jest w stanie bezpośrednio wpłynąć na ciało, mowę i umysł przyglądających się jego tańcowi istot. Wszystkie one posiadają naturę buddy, przesłaniają ją jednak splamienia. Dzięki „samadhi trzech wadżr” – ciała, mowy i umysłu – jidam oczyszcza umysł tańczącego. Jeśli widzowie również wyobrażają sobie jidama i medytują, postrzegając taniec jako wyraz jego aktywności, otrzymają błogosławieństwo mądrości równe temu, które otrzymaliby bezpośrednio od jidama. Oglądanie tańca staje się w ten sposób w umysłach widzów zalążkiem wyzwolenia, oczyszcza ich splamienia, przeszkody związane z ciałem, daje dłuższe życie i lepsze zdrowie. Pożytkiem ostatecznym z praktyki wadżra tańca jest to, że jeśli utrzymywaliśmy dumę bóstwa wykonując wiele wadżra tańców w swoim życiu, wówczas po śmierci, w jednej chwili przyjmiemy formę jidama w sambhogakaji. 
W tantrze Hewadżry czytamy, że wadżra taniec usuwa zewnętrzne i wewnętrzne przeszkody zarówno tańczących, jak i widzów. Tancerz jest w stanie wpływać na otaczający go świat, gdyż cokolwiek się w świecie przejawia, nosi „pieczęć jidama”. Mówi się również, że wadżra taniec pozwala łatwo osiągnąć rezultat powtarzania mantr danego jidama.

Opracowanie: Paweł Włodarczyk

sobota, 5 maja 2018

III Tenga Rinpocze "Samaja znaczy zobowiązania"

III Tenga Rinpocze
Istnieje wiele rodzajów zobowiązań. Światowe zobowiązania sprawiają, że możemy się poczuć pewniej i szczęśliwiej w tym życiu. Ale istnieją również dharmiczne zobowiązania, które odnoszą się także do przyszłych żywotów. Dzięki nim zbliżamy się coraz bardziej do poznania ostatecznej prawdy. Te dwa rodzaje zobowiązań - światowe i dharmiczne - są bardzo istotne. 

Przykładem światowego zobowiązania jest relacja istniejąca między rodzicami i dziećmi. Aby mogły się rozwijać, dzieci potrzebują rodziców, do momentu kiedy staną się dorosłe. Kiedy zaś rodzice zestarzeją się, wtedy dzieci będą się nimi opiekować. Będą odwiedzać swoich rodziców w weekendy, przywozić im świeżo upieczone ciasto, będą się nimi interesować i pomagać im, jak tylko będą umiały. 
Innym przykładem światowego zobowiązania jest przysięga, jaką składa lekarz. Przyrzeka on pomagać każdemu pacjentowi, rozwijać miłość i współczucie wobec wszystkich ludzi cierpiących na rozmaite choroby. Podobnie nauczyciel w szkole postanawia, że będzie robił wszystko co w jego mocy, aby jego uczniowie rozwijali się, aby wzrastała w nich mądrość. Wiemy, że tylko tacy nauczyciele cieszą się szacunkiem uczniów. Uczniowie muszą mieć pewność, że nauczycielowi na nich zależy. Rzetelność w tym przypadku dotyczy również lekarza, który powinien wkładać serce i stosować całą swoją wiedzę, aby skutecznie leczyć chorych. Tylko wtedy zasłuży sobie na ich uznanie i będzie się cieszyć dobrą renomą. Tylko wtedy będzie o nim można powiedzieć: on jest dobrym lekarzem. Lekarz powinien być jak Sangje Menla, który niesie pomoc wszystkim potrzebującym istotom. 
Innym równie ważnym zobowiązaniem jest przysięga małżeńska. Małżonkowie ślubują sobie wierność i to, że będą się kochać i wzajemnie sobie pomagać. Podobnym zobowiązaniem światowym jest dobre i rzetelne wykonywanie swojej pracy. W zasadzie każdy rodzaj naszej codziennej aktywności wiąże się ze zobowiązaniem. Te światowe zobowiązania sprawiają, że kontakty międzyludzkie stają się zdrowe i pełne.
Pierwszym i najważniejszym zobowiązaniem dharmicznym jest Schronienie w Trzech Klejnotach - w Buddzie, Dharmie i Sandze. Po tym, jak przyjęliśmy Schronienie, dobrze jest praktykować dharmę, jeśli ma się czas. Jeśli nie, to powinno się przynajmniej odnawiać to zobowiązanie i utrzymywać je w umyśle.
Innym rodzajem zobowiązań dharmicznych są ślubowania, których w buddyzmie jest bardzo wiele. Czasami odczuwamy potrzebę przyjęcia jakiegoś ślubowania, idziemy wówczas do lamy i prosimy, by nam go udzielił. On oczywiście to robi. Jednak najważniejsze jest późniejsze utrzymywanie tego ślubowania. Kiedy zrywa się taki rodzaj zobowiązania, to nie jest to dobre.
Na szczególną uwagę zasługuje jedno z najważniejszych zobowiązań dharmicznych, jakim jest ślubowanie związane z inicjacją (damtsig). Jeśli lama mówi przed inicjacją, że przyjęcie jej łączy się z damtsigiem - zobowiązaniem się do wykonywania określonej medytacji czy recytacji mantry - to najpierw powinniśmy się zastanowić czy jesteśmy w stanie dotrzymać tego zobowiązania. Jeśli odpowiemy sobie w duchu negatywnie, to po prostu lepiej tej inicjacji nie przyjmować. Często jest tak, że przed inicjacją lama nic nie mówi o damtsigu. Wtedy możemy mieć pewność, że jest to inicjacja przynosząca po prostu błogosławieństwo dla ciała, mowy i umysłu. Jednak jeśli przyjęliśmy jakąś inicjację z określonym damtsigiem, to powinniśmy go utrzymywać.
Innym równie ważnym zobowiązaniem dharmicznym jest związek istniejący pomiędzy lamą i jego uczniami. Lama zobowiązuje się kochać wszystkich swych uczniów bez wyjątku, pomagać im, udzielać im błogosławieństwa w tym i w przyszłych żywotach. Lama zobowiązuje się też być dla uczniów przykładem, własnym życiem pokazywać im dharmę. Lama ślubuje ukazywać uczniom wszystkie swe właściwości. W przeciwnym razie zwiększałoby się pomieszanie uczniów. Uczniowie zaś zobowiązują się obserwować lamę i rozwijać w sobie jego dobre właściwości. To jest bardzo ważne zobowiązanie istniejące między lamą a uczniami.
Podczas inicjacji wszyscy praktykujący stają się duchowym rodzeństwem: wadżra-braćmi i wadżra-siostrami. Jest to równie ważny rodzaj zobowiązania. Zdarza się bowiem tak, że powodowani zaciemnieniami umysłu (klesia) nie jesteśmy zbyt dobrzy i wyrozumiali dla naszych bliskich lub dalszych duchowych braci i sióstr. W takiej sytuacji powinniśmy na chwilę zatrzymać się i przypomnieć sobie, jak dobre i prawdziwe są w rzeczywistości te nasze związki. Powinniśmy wyciszyć nasz umysł.
Istnieje jeszcze jedno bardzo ważne zobowiązanie, związane z tym, że jesteśmy buddystami czyli uczniami Buddy. Powinniśmy wykorzystywać godnie i pożytecznie każdą codzienną aktywność. Powinniśmy rozwijać miłość i współczucie do wszystkich istot, modlić się za nie, a także rozwijać oddanie dla lamy i modlić się o jego długie życie. 
Relacje z innymi ludźmi są bardzo ważne. Powinny być naprawdę dobrej jakości. Czasami ktoś przychodzi do mnie i mówi mi, że jest bardzo samotny, że nikt go nie kocha i że w ogóle nie ma przyjaciół. Wtedy odpowiadam mu, że to jest jak z lustrem, w którym się przeglądamy. Jeśli nasza twarz krzywi się w grymasie złości i zniecierpliwienia, to w lustrze zobaczymy dokładnie takie samo odbicie. Spojrzy na nas identycznie wykrzywiona twarz. I nie będzie to przyjemne doświadczenie. Jeśli jednak uśmiechniemy się, to i twarz w lustrze uśmiechnie się do nas. Z ludźmi jest tak samo. Powinniśmy dawać im radość, uśmiech, powinniśmy być wobec nich uprzejmi, a w zamian dostaniemy z nawiązką to samo. To bardzo ważne, pamiętajmy o tym.

Szamar Rinpocze "Cztery sposoby na sprawdzenie Mistrza Buddyjskiego"

Szamar Rinpocze

Wielu uczniów w Buddyjskim Centrum 'Bodhi Path' pytało mnie jak znaleźć dobrego nauczyciela medytacji. Jako że jest to ważne pytanie, które ciekawi wielu ludzi, przedstawię krótkie wyjaśnienie.

Dobrzy nauczyciele medytacji są zazwyczaj ludźmi którzy żyją bardzo prosto. "Żyć prosto" oznacza, że ktoś wyrzekł się wszystkiego i żyje wolny od takich rzeczy, które są ciężarem w życiu wielu ludzi. On lub ona chętnie przebywa w cichych, odizolowanych miejscach takich jak jaskinia lub mała chatka w górze. W większości wielcy medytujący nie są ludźmi znanymi jako wysocy rangą nauczyciele duchowi. Spędzili wiele lat życia na odosobnieniach, a nawet gdy nie byli na odosobnieniu, całkowicie poświęcali się swojej dziennej praktyce medytacyjnej. Nawet odkrycie gdzie takiej osoby szukać może być trudne. Możesz zacząć poszukiwania od zadawania pytań Buddystom którzy znają takich ludzi, a później sprawdzić w jaki sposób oni żyją. Jeżeli ktoś nie ma prawdziwego urzeczywistnienia medytacyjnego, nie będzie mógł długo żyć w warunkach wyrzeczenia.

Nauczyciele którzy regularnie podróżują mogą nie być najlepszymi nauczycielami medytacji. Chociaż nie można generalizować, to umysł kogoś kto regularnie podróżuje jest często zajęty wieloma sprawami. Dzieje się tak z powodu tego, co ktoś widzi i czego doświadcza w życiu codziennym, nawet rzeczy tak zwyczajnych jak supermarket czy hala targowa. Dodawszy do tego bardziej wyjątkowe doświadczenia jak zapraszanie przez wiernych na różne okazje, nie trudno jest zrozumieć, że taki umysł może być rozproszony. Nie sprawdza się to w 100% przypadków, ale w większości tak jest. Osoba z rozproszonym umysłem nie będzie dobrym nauczycielem medytacji. Dlatego szukanie kogoś, kto mieszka w odosobnieniu i poświęcił się medytacji już wprowadza cię na właściwą drogę do odnalezienia właściwego nauczyciela. Dokładniej objaśnią to poniższe wskazówki.

Gdy będziesz 'egzaminował' nauczyciela, zobaczysz, że są cztery grupy nauczycieli. Cztery rodzaje nauczycieli można sklasyfikować względem dwóch rzeczy: Ich wykształcenie w rozumieniu Dharmy, i ich biegłość we właściwych, istotnych instrukcjach. Istotne instrukcje są kluczem do otwarcia serca nauk. Każda praktyka posiada klucz który nie jest otwarcie wyjaśniany, a który jest przechowywany przez tych kilku praktykujących którym został on objaśniony w długiej linii najbardziej doświadczonych medytujących. Niektórzy nauczyciele są uczonymi, którzy nie mają esencjonalnych instrukcji. Są też tacy, którzy je mają, ale nie mają naukowego wykształcenia. Są także tacy nauczyciele, którzy są dzierżawcami kluczowych wyjaśnień a także uczonymi. Czwartym typem nauczyciela jest ten który nie ma ani jednego ani drugiego. Spośród tych czterech, tylko tej ostatniej grupy należy bezwzględnie unikać.

Oczywiście, każdy z tych typów nauczycieli może przynieść Ci pożytek w określony sposób. Jeżeli tylko podążasz za Dharmą, która jest wyjaśniana w naukowy sposób – to dobrze. Jeżeli podążasz za esencjonalnymi naukami bez naukowych wyjaśnień – to bardzo dobrze. Jeśli podążasz i za jednym i za drugim; to wyjątkowo dobrze. Prawdopodobnie nie trzeba mówić, że to nic dobrego, gdy nie podąża się ani za naukową dharmą, ani za ustnymi wyjaśnieniami. Tak czy owak – żeby osiągnąć swój cel, potrzebujesz klucza.

Dla słuchaczy ogólnych, potrzebujących najbardziej podstawowych instrukcji, nauczyciel który jest wykształcony „akademicko” jest bardzo dobry. Dla bardzo zaawansowanych praktykujących zaangażowanych w intensywną praktykę, nauczyciel który posiada esencjonalne nauki jest doskonały. Wreszcie, ktoś kto posiada ustne wyjaśnienia i wiedzę naukową idealnie nadaje się do nauczania studentów bez względu na poziom na jakim się znajdują. Czwarty rodzaj nauczyciela, ten który nie ma ani jednego ani drugiego, dla nikogo nie jest odpowiedni. Niestety, jak na ironie jest to też jednocześnie nauczyciel za którym wielu stara się podążać.

Możesz zastanawiać się, jak można ocenić kogoś, czy rzeczywiście posiada wiedzę, lub jest wielkim medytującym dzierżącym esencjonalne wyjaśnienia. Możesz zacząć od sprawdzenia przeszłości tej osoby – sprawdź jego kwalifikację. Wybadaj wśród społeczności w której ta osoba była nauczana lub w której naucza żeby upewnić się czy ma za sobą trening i kwalifikację o których zaświadcza. Rzetelne sprawdzenie przeszłości nauczyciela jest najlepszą metodą sprawdzenia, czy mają kwalifikację czy nie.

Niestety, niemożliwe jest sprawdzenie czy ktoś jest wielkim medytującym, więc znalezienie nauczyciela medytacji to trochę inna sprawa. Możesz poszukać informacji czy dana osoba spędziła wiele lat na odosobnieniu czy nie, czy on lub ona żyje w sposób który ucieleśnia zasady wyrzeczenia. Jedna rzecz jest pewna. Jeżeli ktoś twierdzi, że jest wielkim nauczycielem medytacji, lub że jest oświecony, taka osoba w ogóle nie jest wiarygodna. Ktokolwiek bezustannie podkreśla swoją wielkość, stara się mocno kontrolować swoich uczniów twierdząc, że taka jest natura samaya(ślubowanie), kto próbuje powiedzieć Ci, że jeżeli nie będziesz spełniał rozkazów to pójdziesz do piekła, kto jawnie stara się zebrać pieniądze, nie powinno się mieć do takiej osoby zaufania. Żeby nauczyć się perfekcyjnie Dharmy od właściwego nauczyciela, musisz porzucić swoje zwyczajowe koncepcje i nauczyć się patrzeć nowymi oczami. Nie możesz szukać mistrza medytacji w taki sam sposób jak szukasz czegoś w rodzaju dobrej marki pasty do zębów. Podążanie za najlepszą kampanią reklamową nie zaprowadzi Cię do właściwego nauczyciela. Jeżeli osądzasz ze względu na takie rzeczy jak status, bogactwo lub liczba wyznawców, nie znajdziesz właściwego nauczyciela medytacji.

Tak jak dobry nauczyciel medytacji, tak ktoś kto chce zostać dobrym medytującym musi odrzucić przywiązanie do światowego życia. Medytujący powinien żyć prosto, bez wielu zobowiązań i bez ambicji. Ażeby się skupić, będziesz musiał zdobyć wyrzeczenie.